ตับสำคัญอย่างไรในร่างกาย

      ตับเป็นอวัยวะที่สำคัญและมีขนาดใหญ่ที่สุดของร่างกาย และทำหน้าที่มากกว่า 500 อย่าง หน้าที่หลักคือสร้างน้ำดี เพื่อการช่วยย่อยอาหารก่อนส่งผ่านไปยังส่วนอื่นๆในร่างกายการกรองเลือดที่มาจากทางเดินอาหารก่อนส่งผ่านไปยังส่วนอื่น ๆ ของร่างกาย นอกจากนี้ตับยังช่วยล้างพิษสารเคมีและดูดซึมยา รวมถึงสร้างเกลือน้ำดี (bile salt) และน้ำดีเพื่อทำหน้าที่ละลายไขมัน ช่วยสร้างโปรตีน วิตามิน และสร้างสารที่ทำให้เลือดแข็งตัว ตับเป็นอวัยวะที่สามารถฟื้นฟูตัวเองได้ หากเกิดความผิดปกติเพียงเล็กน้อย แต่หากปล่อยให้ตับต้องเผชิญกับพฤติกรรมทำร้ายสุขภาพตับอยู่ทุกวัน อาจเกิดอันตรายต่อตับ จนกระทั่งส่งผลให้เกิดตับแข็ง เสี่ยงต่อการเกิดมะเร็งตับในที่สุด

หน้าที่หลักในการดูแลของตับ

      เราสามารถนิยามกระบวนการทำงานอย่างกว้าง ๆ ของตับได้ทั้งการขับ ขจัดของเสียออกจากเลือด การควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด และการสร้างสารอาหารที่จำเป็น โดยแต่ละกระบวนการล้วนแล้วแต่เป็นหน้าที่ที่สำคัญต่อการดำรงชีวิตทั้งสิ้น ซึ่งหน้าที่ที่สำคัญทั้งหลายนั้นมีระบบการทำงานเด่น ๆ ของตับที่สามารถจำแนกได้ดังนี้

ตับทำหน้าที่ “สร้าง”

      • สร้างอัลบูมิน (Albumin) อัลบูมินเป็นโปรตีนชนิดหนึ่งที่เป็นสารรักษาการไหลเวียนของของเหลวในระบบไหลเวียนเลือด ทำหน้าที่ดึงสารชนิดน้ำต่าง ๆ ที่รั่วออกจากกระแสเลือดให้กลับเข้ามา รวมถึงเป็นตัวช่วยลำเลียงฮอร์โมน วิตามิน และเอนไซม์สำคัญสู่ส่วนต่าง ๆ ของร่างกาย

      • สร้างน้ำดี (Bile) น้ำดีเป็นของเหลวในร่างกายอย่างหนึ่ง มีทำหน้าสำคัญในการช่วยย่อยไขมัน และช่วยดูดซึมไขมันในลำไส้เล็ก

ตับทำหน้าที่ “ควบคุม”

      • ควบคุมกรดอะมิโน (Amino Acids) ในกระบวนการสร้างโปรตีน จำเป็นต้องอาศัยกรดอะมิโน ตับจะทำหน้าที่ควบคุมและกักเก็บระดับกรดอะมิโนในเลือดให้พอดีกับกระบวนการสร้างโปรตีน

      • ควบคุมการแข็งตัวของเลือด (Blood Clotting) กระบวนการแข็งตัวของเลือดเป็นกระบวนการสำคัญในการสร้างลิ่มเลือด ซึ่งเป็นกลไกของการห้ามเลือด และสารที่ช่วยให้เลือดตัวจะต้องสร้างจากวิตามินเค (Vitamin K) และวิตามินเคเป็นสิ่งที่ดูดซึมได้จากน้ำดีที่ตับเป็นผู้สร้าง

ตับทำหน้าที่ “รักษา”

      • รักษาวิตามินและแร่ธาตุ (Stores Vitamins and Minerals) ตับกักเก็บวิตามินและแร่ธาตุหลายชนิดใว้ใช้ในยามจำเป็นเช่น วิตามินเอ วิตามินดี วิตามินอี วิตามินเค วิตามินบี12 ธาตุเหล็กและธาตุทองแดง

      • รักษาระดับน้ำตาลกลูโคส (Processes Glucose) ตับทำหน้าที่กักเก็บน้ำตาลกลูโคสส่วนเกินในเลือดเอาไว้ในรูปของไกลโคเจน และเมื่อร่างกายต้องการพลังงานอย่างรวดเร็ว ตับก็จะเปลี่ยนไกลโคเจนที่เก็บไว้กลับมาเป็นกลูโคสให้ร่างกายได้นำไปใช้เป็นพลังงาน

ตับทำหน้าที่ “กรอง”

      • กรองเลือด (Filters Blood) ตับเป็นตัวกรองสารพิษและของเสียต่าง ๆ ออกมาจากเลือดที่มาจากกระเพาะอาหารและลำไส้ส่งไปยังระบบขับถ่าย เช่นสารพิษจำพวก แอมโมเนีย แอลกอฮอล์ คาร์บอนเตตราคลอไรด์ และคลอโรฟอร์ม

      • กรองเชื้อโรค (Resists Infections) ในกระบวนการกรองเลือด นอกจากการขับสารพิษออกไปยังระบบขับถ่ายแล้ว ตับยังกรองและกำจัดแบคทีเรียออกจากเลือดด้วย (ข้อมูล : โรงพยาบาลกรุงเทพพัทยา)

พฤติกรรมที่ทำให้เสี่ยงโรคตับ

      สาเหตุส่วนหนึ่งที่ทำให้ตับมีปัญหาและเกิดโรคตับ มาจากพฤติกรรมการใช้ชีวิตและการรับประทานอาหารของแต่ละคนที่เปลี่ยนไป ส่งผลต่อสุขภาพของตับ ได้แก่

      • การรับประทานอาหารที่มีไขมันสูง ประเภท ปิ้งย่าง ของทอด ของมันๆ และอาหารที่มีไขมันสูง เช่น นม เนย ไข่แดง อาจทำให้เกิดการสะสมที่ตับจนนำไปสู่โรคไขมันพอกตับ จนนำไปสู่ภาวะตับแข็งในที่สุด

      • ดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์เป็นประจำ มีโอกาสเสี่ยงเป็นโรคตับสูง เมื่อตับอักเสบนานๆ เข้าก็จะก่อให้เกิดภาวะตับแข็งตามมา

      • การรับประทานยาและอาหารเสริม ควรบริโภคในปริมาณที่พอดี เมื่อร่างกายได้รับยาบางชนิดในปริมาณสูง ตับก็จะไม่สามารถทำลายได้ทัน ซึ่งอาจก่อให้เกิดอันตรายต่อตับจนกลายเป็นภาวะตับวายได้

      • ภาวะอ้วนลงพุง เมื่อมีไขมันสะสมในช่องท้องมากเกินไป จนทำให้เกิดการสะสมของไขมันที่ตับ นำไปสู่ภาวะไขมันพอกตับทำให้ตับอักเสบเรื้อรังจนกลายเป็นโรคตับแข็ง

      • ผู้ที่สูบบุหรี่ หรืออยู่ภายในสิ่งแวดล้อมที่มีควันจากบุหรี่ นอกจากส่งผลต่อปอดแล้วยังสามารถส่งผลถึงตับได้ด้วย การสูบบุหรี่จะส่งผลต่อการทำงานของตับผ่านการสูดดมควันบุหรี่ และผ่านสารนิโคตินที่มีสารอนุมูลอิสระปะปนอยู่ ซึ่งจะทำให้ตับทำงานหนักขึ้น

      • บริโภคน้ำตาลมากจนเกินไป โดยเฉพาะน้ำตาลฟรุกโตสซึ่งมักพบในเครื่องดื่มที่มีรสหวานจะเปลี่ยนเป็นไขมันสะสมอยู่ในตับ การที่มีระดับน้ำตาลที่สูงทำให้เกิดการสะสมไขมันในตับจนกลายเป็นโรคไขมันพอกตับได้

9 เคล็ดลับดูแลสุขภาพตับให้แข็งแรง

      1. ออกกำลังกายสม่ำเสมอ ให้น้ำหนักอยู่ในระดับที่เหมาะสม เพื่อไม่ให้ไขมันสะสมในตับ

      2. งดสูบบุหรี่หรือดื่มแอลกอฮอล์ ควรหลีกเลี่ยงควันจากบุหรี่ที่จะทำลายปอด และ แอลกอฮอล์เป็นสาเหตุของภาวะตับอักเสบเฉียบพลัน ตับอักเสบเรื้อรังและโรคตับแข็ง

      3. หลีกเลี่ยงพฤติกรรมเสี่ยงต่อการไปรับเชื้อไวรัสตับอักเสบและพยาธิใบไม้ตับ เช่น การรับประทานอาหารสุก ๆ ดิบ ๆ โดยเฉพาะเนื้อหมู อาหารทะเล ปลาร้า ปลาน้ำจืดที่ไม่สุก การมีเพศสัมพันธ์ที่ไม่ป้องกัน การสักหรือใช้เข็มฉีดยาที่ไม่สะอาด

      4. ฉีดวัคซีนป้องกันไวรัสตับอักเสบเอและบี

      5. ไม่ควรใช้ยาโดยไม่มีข้อบ่งชี้ หรือซื้อยารับประทานเองยาบางชนิดอาจมีผลข้างเคียงต่อตับ

      6. เลี่ยงการใช้สิ่งของร่วมกัน เช่น มีดโกน แปรงสีฟัน หรือของใช้ส่วนตัวอื่น ๆ ที่อาจทำให้ติดเชื้อทางเลือดได้

      7. เลือกรับประทานอาหารที่มีส่วนประกอบผักและผลไม้ที่มีประโยชน์ และทานให้ครบ 5 หมู่ และที่สำคัญการเสริมอาหารเสริม ควรทานอาหารเสริมในปริมาณที่พอดี ไม่บริโภคมากเกินไป เพราะอาจส่งผลให้ตับทำงานหนักได้

      8. ดื่มน้ำเปล่าให้เพียงพอ วันละ 6-8 แก้ว หรือประมาณ 1.5-2 ลิตร ต่อวัน เพื่อให้ระบบไหลเวียนเลือดดีขึ้น

      9. ควรตรวจสุขภาพประจำปี เพื่อเช็คว่ามีภูมิคุ้มกันต่อไวรัสตับอักเสบบีหรือไม่ เพื่อให้ห่างไกลจากไวรัสตับอักเสบบี รวมถึงการตรวจติดตามค่าเอนไซม์ของตับเป็นระยะ

รับผลิตอาหารเสริม Liver Health สูตรบำรุงตับ 

บำรุงสุขภาพตับ ฟื้นฟูตับ

Liver Health Support Dietary Supplement

ผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร บำรุงตับ ฟื้นฟูตับให้มีประสิทธิภาพ 

ผลิตขั้นต่ำเริ่มต้น 300 ขวด

สารสกัดธรรมชาติที่แนะนำในการบำรุงตับ

      • สารสกัดอาร์ติโชก (Atichoke Extract) หากจะเปรียบ อาร์ติโชค คือ ยาบำรุงตับ ชั้นดี ก็คงไม่ผิด เพราะพืชสมุนไพรมหัศจรรย์ชนิดนี้ มีคุณสมบัติสุดพิเศษต่อตับหลายประการ ไม่ว่าจะเป็นความสามารถในการต่อต้านอนุมูลอิสระที่เข้ามาทำลายตับ ช่วยฟื้นฟูตับจากอาการอักเสบ ช่วยเสริมสร้างการผลิตน้ำดีของตับ ลดภาวะตับอักเสบ อาร์ติโชคมีคุณสมบัติในการช่วยลดสาร Billirubin ได้ ซึ่งสารบิลลิรูบินนี้เกิดจากการสลายตัวของฮีโมโกลบินในเม็ดเลือดแดง หากว่ามันคั่งค้างในร่างกายมากเกินไป จะเกิดเป็นภาวะดีซ่าน ตัวเหลือง ตาเหลือง ได้ ตับจึงต้องกำจัดสารเหลืองนี้ออกไปให้พ้นร่างกาย อาร์ติโชคจึงไม่ได้แค่ช่วยลดสารบิลลิรูบินแล้วแต่ยังช่วยแบ่งเบาภาระให้กับตับได้อีกด้วย

      • สารสกัดฮ็อกเก็ตนามู (Hocket Namu Extract) หรือ Korean Raisin Extract ที่ได้สมญานามว่าเป็นเทพแห่งการล้างพิษตับ สมุนไพรอันโดดเด่นจากประเทศเกาหลีซึ่งได้ผ่านการวิจัยมายาวนานกว่า 20 ปี ช่วยรักษาอาการเมา ร้อนใน กระหายน้ำ อาเจียน ท้องผูก แพทย์แผนปัจจุบันยืนยันว่าเมล็ดฮอกเก็ตมีโพแทสเซียมไนเตรตซึ่งสามารถลดความเข้มข้นของแอลกอฮอล์ในเม็ดเลือด ส่งเสริมการลดอนุมูลอิสระ ล้างพิษตับ และลดแอลกอฮอล์ที่จะทำให้ทำลายตับและไต อีกทั้งยังช่วยยับยั้งไขมันส่วนเกินในตับ

      • สารสกัดสมอไทย (Chebulic Extract) และดอกบานไม่รู้โรย มีสารสำคัญที่มีคุณสมบัติบำรุงตับ ฟื้นฟูตับให้มีประสิทธิภาพการทำงานที่ดีขึ้น และยังปกป้องตับจากสารพิษในอาหารและการใช้ชีวิตประจำวัน

      • สารสกัดปัคคี้ (Astragalus Extract) ปัคคี้ช่วยกระตุ้นการทำงานของระบบภูมิคุ้มกันในร่างกาย ช่วยในการทำงานของต่อมหมวกไต การย่อยอาหาร และ ระบบเมตาบอลิซึม จึงมักนำไปใช้ในอาการอ่อนเพลีย อ่อนล้า เพิ่มความแข็งแรงของร่างกาย

      • สารสกัดแดนดิไลออน (Dandelion) มีสารไกลไซด์ที่มีรสขมชื่อว่า ทาราซาซิน (Taraxacin) และอินูลิน (Inulin) ซึ่งจะช่วยกระตุ้นการทำงานของระบบย่อยอาหาร ช่วยกระตุ้นการหลั่งน้ำดี การหลั่งกรดในกระเพาะอาหาร และการหลั่งน้ำลาย ใช้ในการบรรเทาอาการอาหารไม่ย่อย และช่วยเพื่อเพิ่มความอยากอาหาร บำรุงตับและไต ล้างสารพิษในตับและไต

      • สารสกัดขมิ้น (Turmeric Extract) สาร curcumin จากขมิ้นสามารถป้องกันตับจากการถูกทำลายด้วยเอทานอล จากการทดลอง เอทานอลจะทำให้ตับทำงานหนัก และทำให้การทำหน้าที่และระดับของเอนไซม์ที่เกี่ยวข้องกับการกำจัดอนุมูลอิสระเพิ่มขึ้น แต่หลังจากได้รับสารสกัดขมิ้นชันร่วมกับการรับเอทานอลแล้ว ตับทำงานน้อยลง รวมถึงการทำหน้าที่และระดับของเอนไซม์ในตับลดลง (เอทานอลเป็นแอลกอฮอล์ชนิดหนึ่งที่ทานได้ ซึ่งเหล้าก็เป็นเอทานอลแบบหนึ่ง)

      • สารสกัดโสม (Korean Ginseng Extract) โสมมีฤทธิ์ต้านพิษต่อตับ โดยโสมสามารถช่วยป้องกันการเกิดพิษต่อตับอันเกิดจากคลอโรฟอร์ม คาร์บอนเตตระคลอไรด์และแอลกอฮอล์ได้

สรุป

      อวัยวะตับเป็นอวัยวะที่ทำหน้าที่หลายอย่าง ซึ่งการที่ตับจะทำงานอย่างมีประสิทธิก็ต้องอาศัยสุขภาพที่ดี และคอยระมัดระวังในหลายๆด้านไม่ว่าจะเลือกรับประทาน การตรวจสุขภาพประจำปี แม้ตับจะเก่งแค่ไหนแต่สารพิษบางอย่างที่มากเกินไปก็อาจสร้างปัญหาให้ตับได้ไม่ใช่น้อย ๆ ยิ่งหากร้ายแรงจนกลายเป็นโรคตับชนิดต่าง ๆ คงจะดีเสียกว่าถ้าเราสร้างสุขภาพตับที่ดีตั้งแต่เนิ่น ๆ การเสริมสร้างร่างกายด้วยสารสกัดอาหารเสริมที่ตรงกับสุขภาพของตับ จะทำให้ตับได้รับประสิทธิภาพมากขึ้น

      ขอขอบคุณข้อมูล : medparkhospital , โรงพยาบาลพริ้นซ์ สุวรรณภูมิ, samitivejhospitals, โรงพยาบาลศิริราช ปิยมหาราชการุณย์ , โรงพยาบาลกรุงเทพพัทยา

รู้หรือไม่ “ตัววัว” แหล่งรวมสารอาหารสำคัญ❗️

บทความที่น่าสนใจ